تلفن های نوبت دهی مطب
٠٧١٣٢٣١٢٠٥٨

تلفن های نوبت دهی مطب
٠٩١٧٤٨٤٤١٨٥

شيراز، خيابان شهيد فقيهي (صورتگر)، تقاطع معدل
مركز تصوير برداري تابش، طبقه ٣، واحد ١٢

کرانیوسینوستوز چیست؟
کرانیوسینوستوز چیست؟

اگر یک نوزاد را در آغوش گرفته باشید و به سر آن دست بزنید متوجه خواهید شد که بخش‌ هایی از سر کودکان بافت نرم‌ تری داشته و توصیه میشود که به هیچ عنوان نباید فشاری به این قسمت‌ ها وارد شود. قسمت نرم سر کودکان نشان دهنده این است که استخوان جمجمه هنوز از […]

اگر یک نوزاد را در آغوش گرفته باشید و به سر آن دست بزنید متوجه خواهید شد که بخش‌ هایی از سر کودکان بافت نرم‌ تری داشته و توصیه میشود که به هیچ عنوان نباید فشاری به این قسمت‌ ها وارد شود.

قسمت نرم سر کودکان نشان دهنده این است که استخوان جمجمه هنوز از یکدیگر مجزا بوده و از چند صفحه با درزهای کاملاً جدا تشکیل میشود.

این حالت به علت رشد بهتر مغز است و باعث میشود که فضا برای رشد مغز مهیا باشد.

این بخش‌ های مجزا از یکدیگر نهایتاً تا ۱۸ الی ۲۴ ماهگی نوزاد به یکدیگر رسیده و متصل میشوند و یک بافتی کاملاً صاف و سفت از جمجمه تشکیل خواهد شد.

کرانیوسینوستوز عارضه‌ ای است که مربوط به همین قسمت‌ های باز جمجمه میشود و زمانی اتفاق می‌ افتد که کودک با بسته شدن جمجمه مواجه شده و نشانه بارز این بیماری برجستگی‌ هایی است که در نواحی مختلف سر پدیدار میشود.

هر کدام از این درزها در زمان نوزادی اگر زودتر از موعد مقرر بسته شوند عارضه کرانیوسینوستوز پدیدار میشود و منجر به بد شکلی سر نوزاد خواهد شد و این عارضه حتی تا بزرگسالی نیز با فرد همراه خواهد بود.

از مهمترین دلایل ایجاد بیماری کرانیوسینوستوز باید به اختلالات ژنتیکی یا مادرزادی اشاره کرد معمولاً این عارضه در کودکان به صورت مادرزادی رخ می‌ دهد و هیچ کدام از عوامل محیطی بعد از زایمان بر این عارضه اثرگذار نخواهد بود.

عوارض ناشی از کرانیوسینوستوز

عوارض ناشی از کرانیوسینوستوز
عوارض ناشی از کرانیوسینوستوز

تمامی کسانی که فرزندانشان سندروم کرانیوسینوستوز را تجربه می‌ کنند با این سوال مواجه هستند که این عارضه چه مشکلات و عوارضی را برای کودکان به همراه می‌ آورد.

تحقیقات انجام شده نشان می‌ دهد که این ناهنجاری به مرور زمان باعث تغییر شکل سر و صورت در نوزادان خواهد شد و در مواردی با تنگ‌ تر شدن جای مغز رشد آن به درستی طی نشده و اختلالاتی همچون تاخیر در رشد طولی کودکان پدیدار می‌ گردد.

اما مشکلات دیگر مانند اختلالات شناختی و همچنین مشکل در بینایی از عوارض شایع بیماری کرانیوسینوستوز است که اغلب کودکان این مشکلات را از حد خفیف تا شدید تجربه می‌ کنند.

کودکان مبتلا به عارضه کرانیوسینوستوز مشکلاتی همچون خستگی مفرط و حتی اختلال در حرکت چشم را تجربه کرده و در موارد نادر تشنج به صورت مکرر برای آنها رخ می‌ دهد.

اما این عارضه علاوه بر مشکلات گفته شده در آینده و بزرگسالی نیز برای کودکان مسئله مهمی خواهد بود و ممکن است همین اختلال باعث شود تا در بزرگسالی گوشه‌ گیر شده و با دوری از جمع فردی منزوی خواهند شد.

انواع کرانیوسینوستوز

 

بد شکلی جمجمه در نوزادان را با نام علمی کرانیوسینوستوز می‌ شناسند، این عارضه زمانی اتفاق می‌ افتد که استخوان جمجمه شکل غیر طبیعی داشته و روند رشد مغز را با اختلال ایجاد می‌ کند.

کرانیوسینوستوز با انواع مختلف در نوزادان پدیدار میشود، در ادامه مطلب اطلاعاتی را در اختیارتان قرار خواهیم داد تا با آگاهی بیشتر نسبت به این ناهنجاری بتوانید برای درمان و بررسی آن اقدام کنید.

اما زمانی که متخصصان کرانیوسینوستوز را تقسیم بندی می‌ کنند بر اساس نوع پیوندی که بین استخوان‌ های جمجمه اعمال میشود نامگذاری متفاوتی برای آنها در نظر می‌ گیرند.

کرانیوسینوستوز غیر سندرومیک شایع‌ ترین نوع این اختلال است که عموماً جنبه وراثتی داشته و البته عوامل محیطی بر چنین اختلالی اثرگذار خواهد بود.

نوع دیگر کرانیوسینوستوز را سندرومیک می‌ نامند، به گونه‌ ای که اغلب این سندروم‌ ها جنبه ارثی داشته و می‌ تواند نشات گرفته از سندروم آپرت، سندروم کروزون و سندروم فایفر باشد.

اگر بخواهیم کمی جزئی تر کرانیوسینوستوز را بررسی کنیم باید به نوع رایج آن به نام بخیه ساژیتال اشاره کرد، اغلب این عارضه زمانی پدیدار میشود که شیارهایی که در جلوی سر نوزاد قرار گرفته بسته شده و سر نوزاد کمی بلندتر و باریک‌ تر از حد طبیعی به نظر می‌ رسد.

مطالعه بیشتر:  ناهنجاری های مادرزادی شکاف در نخاع

کرانیوسینوستوز تاجدار حالت دیگری از این اختلال است و زمانی رخ می‌ دهد که بخیه‌ های کناری سر نوزاد که از هر گوش تا بالای سر کشیده میشوند زودتر از موعد بسته شده و باعث صاف شدن جمجمه و پیشانی کودک میشود.

کرانیوسینوستوز متوپیک حالت دیگری است که اغلب باعث تغییر شکل در سر نوزاد شده و فرم آن را مثلثی شکل می‌ کند، زمانی که کرانیوسینوستوز متوپیک اتفاق می‌ افتد شیاری که در بالای سر نوزاد قرار گرفته و تا وسط پیشانی و پل بینی کشیده میشود زودتر از موعد بسته شده و این اتفاق رخ می‌ دهد، متخصصان سندروم متوپیک را اغلب نادر می‌ دانند و در حد بسیار جزئی کودکان با آن مواجه میشوند.

کرانیوسینوستوز لامبوئید حالتی است که اغلب بعد از بسته شدن بخیه پشت سر رخ می دهد و فرم سر آنها از قسمت پشتی صاف به نظر می‌ رسد.

و اما کرانیوسینوستوز بیوکورونال به حالتی گفته میشود که بخیه‌ های تاجی دو طرف سر نوزاد خیلی زود بسته شده و فرم سر پهن و کوتاه به نظر می‌ رسد، با تمام این تفاسیر بسته شدن شیارهای موجود در جمجمه خطرناک است و می‌ تواند علاوه بر تغییر شکل در فرم سر باعث اختلال در روند رشد مغز شود و این مسئله عواقب جبران ناپذیری را در پی دارد.

علل کرانیوسینوستوز

 

تحقیقات انجام شده در مورد عارضه کرانیوسینوستوز نشان می‌ دهد که محققان هنوز هم به جواب قطعی برای ابتلا به این اختلال دست پیدا نکرده‌ اند، اما نتایج نشان می‌ دهد که عموماً چنین عارضه‌ ای به صورت مادرزادی اتفاق می‌ افتد و می‌ توان این بیماری را به آسیب‌ های ژنتیکی ارتباط داد.

دسته دیگری از متخصصان کرانیوسینوستوز را نشات گرفته از عوامل محیطی دانسته و معتقدند تغییراتی که در دوران بارداری بر سلامت و روند رشد جنین اعمال میشود می‌ تواند باعث پدیدار شدن کرانیوسینوستوز باشد.

تا به امروز متخصصان عوامل ژنتیکی و اختلالات محیطی را عاملی برای بروز بد شکلی جمجمه می‌ دانند، اما به یاد داشته باشید که آسیب‌ های ژنتیکی از جمله سندروم آپرت، سندروم پفیفر یا سندروم کروزون می‌ توانند باعث ایجاد اختلال در روند رشد جمجمه باشند.

اما تحقیقات در این زمینه همچنان ادامه دارد، برخی از متخصصان بر این باورند که بیماری‌ های تیروئیدی در مادران می‌ تواند در طی بارداری سبب بروز چنین آسیبی شود، با وجود بیماری تیروئید سلامت جنین به خطر می‌ افتد و اغلب این نوزادان بیش از دیگران مستعد بیماری کرانیوسینوستوز خواهند بود.

از طرفی مصرف انواع دارو در دوران بارداری ممنوع است مگر آنکه به تشخیص پزشک و در موقعیت‌ های ضروری از انواع دارو استفاده شود.

به خاطر داشته باشید مصرف برخی از انواع داروها حتی قبل از بارداری می‌ توانند به مرور زمان سبب پدیدار شدن بیماری کرانیوسینوستوز در نوزادان شوند، اگر اثرات این دارو حتی پیش از بارداری در بدن مادر باشد به مرور باعث بروز این اختلال ژنتیکی شده و احتمال بد شکل شدن سر نوزاد وجود دارد.

علائم کرانیوسینوستوز

 

علائم بیماری کرانیوسینوستوز اغلب بعد از تولد قابل مشاهده است و هر چقدر که سن نوزاد افزایش پیدا می‌ کند این علائم آشکارتر شده و به وضوح متوجه تغییرات شکل جمجمه خواهید بود.

اما بیماری کرانیوسینوستوز اغلب علائمی دارد که باید به محض مشاهده آنها سریعاً به پزشک اطلاع دهید، اولین نشانه بیماری کرانیوسینوستوز بد شکلی جمجمه است که به مرور زمان تغییرات به صورت محسوس قابل مشاهده خواهد بود.

از دیگر علائم بیماری کرانیوسینوستوز باید به ایجاد فرورفتگی‌ های نرم در قسمت بالایی سر کودک اشاره کرد که در پی آن رشد غیر طبیعی سر اتفاق افتاده و فرم طبیعی جمجمه از بین می‌ رود.

کودکان مبتلا به این آسیب اغلب خواب آلود هستند و در طی شبانه روز هوشیاری کمتر از حد معمول دارند.

اما زمانی که عارضه کرانیوسینوستوز اتفاق می‌ افتد رگ‌ های پوستی به راحتی قابل مشاهده هستند و سبب افزایش تحریک پذیری نوزادان میشود به خاطر داشته باشید که کودکان مبتلا به کرانیوسینوستوز اغلب بی‌ دلیل با گریه‌ های طولانی و بلند مواجه هستند و تغذیه ضعیفی دارند به گونه‌ ای که حتی تمایل به مصرف شیر نداشته و هر لحظه ضعیف‌ تر شدن و لاغر شدن آنها را خواهید دید.

مطالعه بیشتر:  ضربه مغزی چه علائمی دارد؟

بر اثر ابتلا به بیماری کرانیوسینوستوز ممکن است سایز دور سر نوزادان افزایش پیدا کرده و یا متوجه تاخیر در رشد آنها خواهید بود، همچنین این کودکان اغلب حال عمومی نامساعدی داشته و به طور مکرر استفراغ و سردرد را تجربه می‌ کنند.

اگر کودکان با اختلال کرانیوسینوستوز مواجه باشند به مرور زمان شاهد کاهش بینایی آنها بوده و متوجه ناتوانی کودک در یادگیری مهارت‌ های ساده خواهید بود، همچنین احتمال پهن شدن یا باریک شدن حفره‌ های چشمی نیز وجود دارد.

جراحی کرانیوسینوستوز

 

پس از تشخیص قطعی ابتلا نوزادان به کرانیوسینوستوز متخصصان با سایر روش‌ های درمانی سعی دارند اختلال پیش آمده را درمان کرده تا بتوانند سلامت و روند رشد طبیعی مغز را حفظ کنند.

در اغلب موارد انواع کرانیوسینوستوز به واسطه جراحی قابل درمان است و متخصصان می‌ توانند با این شیوه تخصصی فشار وارد بر روی مغز را کاهش داده و شرایط را برای رشد مناسب جمجمه فراهم می‌ کنند.

اگر متخصصان بهترین شیوه درمانی را برای بهبود کرانیوسینوستوز جراحی بدانند اغلب این عمل در یک سالگی انجام میشود و زمان جراحی بستگی به وضعیت کودکان دارد.

متخصصان پس از بررسی وضعیت نوزادان متوجه میشوند که جراحی باید به شیوه آندوسکوپی انجام شود یا عمل باز، و کدام روش برای بهبود اوضاع مناسب‌ تر است.

اغلب جراحی آندوسکوپی برای نوزادان کمتر از سه ماه انجام میشود اما در مواردی اگر آسیب دیدگی محدود باشد برای نوزادان بالای ۶ ماه هم روش کاربردی خواهد بود.

برای انجام جراحی آندوسکوپی پزشک یک یا دو برش کوچک را بر روی جمجمه ایجاد کرده تا بتوانند به واسطه یک لوله نازک تجهیزات و دوربین را به محل آسیب دیده انتقال دهند، اگر درمان کرانیوسینوستوز به روش آندوسکوپی انجام شود کمترین میزان خطر و خونریزی را در پی دارد و عموماً این فرایند برای کودکان زیر یک سال ایمن‌ تر می‌ باشد.

اما در مواردی اگر شدت آسیب دیدگی زیاد باشد متخصصان جراحی باز را انجام می‌ دهند و اغلب این روش درمانی برای کودکانی اعمال میشود که بالاتر از یک سال سن دارند.

برای انجام جراحی باز پزشک در سطح پوست سر کودک یک برش بزرگ ایجاد کرده تا دسترسی بهتری به استخوان آسیب دیده داشته باشند به این واسطه پزشک می‌ تواند استخوان را برداشته و پس از ایجاد اصلاحات مجدداً با صفحات و پیچ‌ های مخصوص در جایگاه مناسب قرار داده میشود.

بعد از انجام جراحی باز جمجمه مراقبت‌ های بیشتری باید انجام پذیرد تا نتایج خوبی از عمل حاصل گردد، با این حال اگر اصلاح وضعیت جمجمه در پی ابتلا به بیماری کرانیوسینوستوز هر چه سریع‌ تر انجام شود روند بهبود به درستی حاصل شده و از آسیب‌ های مغزی شدید جلوگیری میشود.

تشخیص بیماری کرانیوسینوستوز

آثار ناشی از بیماری کرانیوسینوستوز از بدو تولد بر ناحیه سر کودکان مشخص است اما متخصصان برای بررسی دقیق‌ تر این عارضه معاینات بالینی را انجام داده و تا حدودی متوجه میشوند که علت فرم غیر طبیعی جمجمه نوزادان چیست.

اگر پزشک متوجه شود که فرم سر از حالت طبیعی خارج شده و یا سفتی در درزهای جمجمه وجود دارد به عارضه ای به نام کرانیوسینوستوز مشکوک شده و نیاز است که بررسی‌ های دقیق‌ تر انجام پذیرد.

از دیگر روش‌ های جزئی برای ارزیابی این بیماری می‌ توان به رادیوگرافی اشاره کرد.

در این شیوه تخصصی پزشک برای دریافت تصاویر دقیق و روشن از جمجمه از اشعه ایکس استفاده کرده و به همین دلیل است که متخصصان می‌ توانند در این زمینه تشخیصی دقیق داشته باشند.

مطالعه بیشتر:  دلایل ایجاد کمر درد و علائم و پیشگیری

اما روش کاربردی‌ تر و جایگزین برای رادیوگرافی سی تی اسکن است.

متخصصان تابش اشعه ایکس به بدن نوزادان را خطرناک دانسته و به همین دلیل است به جای روش رادیوگرافی از سی تی اسکن استفاده می‌ کنند که یک تصویربرداری و اسکن ساده از جمجمه انجام خواهد شد.

روش دیگر برای بررسی بیماری کرانیوسینوستوز بررسی اختلالات ژنتیکی است.

متخصصان با انجام این آزمایش می‌ توانند فاکتورهای مختلف را بررسی کرده و اگر سندروم‌ های ژنتیکی به صورت واضح نمایان باشند اختلال مربوطه خیلی راحت و دقیق تشخیص داده شده و پزشک می‌ تواند سایر روش‌ های درمانی را بر اساس نتایج به دست آمده انجام دهد.

درمان بیماری کرانیوسینوستوز

درمان بیماری کرانیوسینوستوز
درمان بیماری کرانیوسینوستوز

زمانی که والدین متوجه میشوند که فرزند آنها با بیماری کرانیوسینوستوز مواجه است این نگرانی‌ را در ذهن دارند که آیا این عارضه قابل درمان است یا خیر.

متخصصان با انجام اسکن سه بعدی از مغز کودکان می‌ توانند یک کلاه محافظ برای آنها طراحی کرده و با قرار دادن آن بر روی سر، فرم سر کودک را اصلاح می‌ کنند.

اما در موارد شدیدتر نیاز است که برای پیشگیری از آسیب‌ های مغزی و فراهم کردن فضای کافی برای رشد مغز جراحی‌ های باز یا بسته انجام شود.

متخصصان طی بررسی‌ های جزئی متوجه خواهند شد که اگر درز بسته شده در محل قابل دسترس باشد به واسطه انجام آندوسکوپی می‌ توانند اصلاحاتی را در ناحیه جمجمه انجام دهند.

این روش معمولاً خطرات کمتری را  به همراه داشته و از یک سوراخ بسیار کوچک اصلاحات لازم انجام می‌ پذیرد.

معمولا روش آندوسکوپی برای نوزادانی مناسب است که کمتر از ۶ ماه سن داشته و این جراحی با کمترین میزان آسیب و استفاده از کلاه‌ های مخصوص انجام خواهد شد.

اما روش دیگر جراحی باز است که برای نوزادان بالای ۶ ماه استفاده میشود.

زمانی که بیماری کرانیوسینوستوز گسترده باشد و پزشک احتمال دهد که خطرات زیادی سلامت کودک را تهدید می‌ کند با استفاده از جراحی باز سریعاً اصلاحات لازم را انجام داده تا فضا و شرایط برای رشد طبیعی مغز فراهم باشد.

پس از انجام این روش تخصصی نیازی به استفاده از کلاه‌ های مخصوص نخواهد بود و با انجام جراحی روند درمان خیلی دقیق انجام می‌ پذیرد.

نکات پایانی

نکات پایانی
نکات پایانی

کرانیوسینوستوز یک اختلال جسمانی وسیع است و به مرور زمان باعث ایجاد مشکل در روند رشد مغز و عملکردهای بخش‌ های حساس آن خواهد شد.

این عارضه زمانی اتفاق می‌ افتد که درزهای جمجمه زودتر از موعد بسته شده و خیلی زود شاهد بد شکل شدن فرم سر نوزادان خواهید بود.

متخصصان بر این باورند که این عارضه یک مسئله غیر طبیعی است و نباید به هیچ عنوان نسبت به آن بی‌ تفاوت بود و باید خیلی سریع و تا زمانی که فرصت از دست نرفته برای رفع و بهبود آسیب اقدامات درمانی انجام شود.

با این حال متخصصان ایجاد چنین اختلالی را مربوط به بیماری‌ های ژنتیکی دانسته و حتی عوامل محیطی در دوره بارداری بر این آسیب اثرگذار هستند.

هر چند که ممکن است سایر روش‌ های درمانی و جراحی‌ های پر خطر برای بهبود وضعیت کودکان و اصلاح فرم جمجمه کمی خطرناک باشد، اما قطعاً این خطرات به مشکلات وسیعی که در انتظار کودک است می‌ ارزد و متخصصان سعی دارد با مهارت زیاد و حساسیت بیشتر این روش‌ های درمانی را انجام دهند.

به یاد داشته باشید که چنین آسیبی مستقیماً با اختلالات مغزی در ارتباط است و باید در زمان مناسب و تا پیش از شش ماهگی نوزادان درمان‌ های تخصصی انجام پذیرد.

با این حال اگر متوجه هرگونه برجستگی‌ های کوچک بر روی جمجمه کودکان میشوید حتماً به پزشک اطلاع داده و از آنها بخواهید که با انجام معاینات و تصویربرداری‌ های دقیق‌ تر وضعیت کودک را بررسی کنند.

این عارضه تا حد زیادی قابلیت درمان دارد اما حتی اگر به طور کامل رفع نشود باز هم شرایط برای بیشتر شدن آسیب‌ ها فراهم نبوده و متخصصان این آسیب را در جایی متوقف می‌ کنند.
متخصصانی همچون دکتر بابک سیف زاده می توانند در این زمینه به شما کمک کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تماس با ما
ارتباط از طریق واتساپ
اینستاگرام دکتر